Wakacje to czas, gdy dzieci częściej przebywają na świeżym powietrzu, odwiedzają rodziny, wyjeżdżają na działki czy spotykają zwierzęta podczas spacerów. Większa liczba kontaktów z psami oznacza jednak również większe ryzyko pogryzień.
Najczęściej poszkodowani mają od 6 do 11 lat, a wśród ofiar przeważają chłopcy. W 2024 roku w Polsce zgłoszono około 35 tys. przypadków pogryzień przez psy.
Najczęściej gryzie pies, którego dziecko zna
Wiele osób wciąż zakłada, że największym zagrożeniem są bezpańskie lub agresywne psy spotykane przypadkowo na ulicy. Tymczasem rzeczywistość wygląda inaczej.
Dr Leszek Cichosz, specjalista otorynolaryngologii i zastępca koordynatora oddziału otolaryngologii w Klinice Chirurgii Głowy i Szyi Dzieci i Młodzieży w Wojewódzkim Specjalistycznym Szpitalu Dziecięcym w Olsztynie, podkreśla, że do szpitali regularnie trafiają dzieci pogryzione przez psy.
– Najczęściej obrażenia dotyczą twarzy, głowy i szyi, ponieważ znajdują się one na wysokości psiego pyska. Wbrew pozorom sprawcami pogryzień rzadko są bezpańskie lub dzikie psy. Zdecydowanie częściej są to zwierzęta dobrze znane dziecku – mówił na antenie Radia Olszyn.
To właśnie kontakt z własnym psem, psem znajomych czy zwierzęciem odwiedzanym podczas rodzinnych spotkań często prowadzi do sytuacji, w których dziecko nieświadomie przekracza granice zwierzęcia.
Pies wysyła sygnały, zanim ugryzie
Specjaliści zajmujący się zachowaniem psów podkreślają, że ugryzienie bardzo często nie pojawia się nagle. Zwierzę wcześniej komunikuje, że czuje się niekomfortowo lub zagrożone.
Do sygnałów ostrzegawczych należą między innymi:
- odwracanie głowy od człowieka;
- odsuwanie się;
- oblizywanie nosa;
- ziewanie w sytuacji stresowej;
- napięcie całego ciała;
- unikanie kontaktu;
- warczenie.
Warczenie nie oznacza, że pies jest „zły” albo agresywny. To sposób komunikacji, którym zwierzę informuje: „nie czuję się bezpiecznie, potrzebuję przestrzeni”.
Problem polega na tym, że dzieci często nie potrafią jeszcze odczytać tych sygnałów. Podczas zabawy mogą nieświadomie naruszyć granice psa – przytulić go zbyt mocno, przeszkodzić mu podczas jedzenia albo próbować odebrać mu zabawkę.
Dlaczego dzieci są bardziej narażone?
Dzieci inaczej niż dorośli postrzegają kontakt ze zwierzętami. Dla wielu z nich pies jest przede wszystkim towarzyszem zabawy, a nie zwierzęciem, które może potrzebować spokoju.
Szczególnie ryzykowne sytuacje to:
- przytulanie psa na siłę;
- głaskanie zwierzęcia podczas jedzenia lub snu;
- nachylanie twarzy blisko pyska psa;
- ciągnięcie za ogon lub uszy;
- bieganie i krzyczenie tuż obok odpoczywającego zwierzęcia.
Lekarze zwracają uwagę, że wiele pogryzień wynika z niewystarczającego nadzoru dorosłych, nieprawidłowej socjalizacji psa oraz braku wiedzy na temat jego zachowania.
„On nigdy nikogo nie ugryzł” nie daje gwarancji
Opiekunowie często mówią o swoich psach: „jest łagodny, nigdy nikogo nie zaatakował”. To oczywiście ważna informacja, ale nie oznacza, że zwierzę nigdy nie zareaguje obronnie.
Każdy pies może poczuć strach, ból lub zagrożenie. Nawet spokojny i dobrze wychowany pupil może ugryźć, jeśli uzna sytuację za zbyt trudną.
Dlatego tak ważne jest, aby dziecko i pies – szczególnie małe dziecko – nie pozostawali bez kontroli osoby dorosłej.
Pogryzienie przez psa może wymagać leczenia
Choć wiele ran po ugryzieniach nie jest bardzo rozległych, nawet niewielkie obrażenia w okolicy twarzy mogą pozostawić blizny. Poważniejsze przypadki wymagają leczenia operacyjnego, czasem w znieczuleniu ogólnym.
Rany po pogryzieniu są również narażone na zakażenie bakteriami znajdującymi się w psiej ślinie. Dlatego wymagają dokładnego oczyszczenia i odpowiedniego zabezpieczenia.
Po ugryzieniu przez nieznanego psa należy jak najszybciej skonsultować się z lekarzem. Specjalista oceni ryzyko zakażenia oraz zdecyduje, czy konieczne jest dalsze postępowanie, w tym profilaktyka przeciwko wściekliźnie.
Bezpieczna relacja dziecka i psa wymaga edukacji
Pies może być dla dziecka wspaniałym towarzyszem i nauczycielem odpowiedzialności. Warunkiem jest jednak wzajemne zrozumienie potrzeb – zarówno człowieka, jak i zwierzęcia.
Dziecko powinno wiedzieć, że psa nie wolno traktować jak zabawki, a opiekun zwierzęcia musi umieć rozpoznać sytuacje, w których pupil potrzebuje spokoju.
Większości pogryzień można uniknąć. Kluczowe znaczenie mają odpowiednia socjalizacja psa, nadzór dorosłych oraz nauka bezpiecznego kontaktu ze zwierzęciem.
Źródło: radioolszyn.pl

